Międzynarodowe lotnisko w Tiranie leży w Rinas, około siedemnastu kilometrów na północny zachód od miasta. To jedyny duży port lotniczy Albanii, ma jeden terminal i jest na tyle niewielki, że droga z samolotu do wyjścia zajmuje minuty, a nie pół godziny, jakiej wymaga duży węzeł.
Ta skala to dobra wiadomość i jednocześnie rzecz, którą trzeba zaplanować. Nie ma połączenia kolejowego ani metra, a wybór sprowadza się do czterech możliwości: autobus, taksówka z postoju, transfer zarezerwowany wcześniej albo auto z wypożyczalni. Która jest właściwa, zależy niemal wyłącznie od godziny lądowania i od tego, ile was jest.
Jak daleko to naprawdę jest
Odległość drogą wynosi około siedemnastu kilometrów, a przejazd w normalnych warunkach jakieś trzydzieści minut. To liczba, na której można polegać poza godzinami szczytu.
W szczycie wygląda to inaczej. Droga z lotniska wchodzi do miasta od północnego zachodu i wpada w ruch, który poważnie się zatyka między siódmą a dziewiątą rano i ponownie od czwartej mniej więcej do siódmej wieczorem. Lądując o wpół do szóstej po południu w dzień roboczy, licz godzinę zamiast trzydziestu minut, a więcej, jeśli jedziesz na południową stronę miasta.
W drugą stronę liczy się to bardziej, bo spóźniony samolot jest gorszy niż spóźniony przyjazd. Na wylot wyjeżdżaj z miasta co najmniej godzinę przed czasem, o którym chcesz być na terminalu, jeśli trafiasz w którykolwiek ze szczytów.
Autobus
Między lotniskiem a centrum kursuje autobus liniowy i dla osoby podróżującej samotnie z bagażem podręcznym jest to zdecydowanie najlepszy sposób dostania się do miasta. Jeździ według rozkładu, mniej więcej co godzinę w ciągu dnia, zajmuje od trzydziestu do czterdziestu minut zależnie od ruchu i kosztuje ułamek ceny taksówki.
Przystanek w mieście leży centralnie, w okolicy Narodowego Muzeum Historycznego, co zostawia cię w zasięgu spaceru albo bardzo taniej taksówki od większości noclegów. Na lotnisku przystanek jest tuż przed terminalem i znajdziesz go bez pytania.
Dwie rzeczy warto wiedzieć. Autobus nie jeździ całą dobę, więc nie jest rozwiązaniem dla późnych przylotów, których rozkłady tanich linii dostarczają sporo. I jest to autobus: cztery duże walizki dla czteroosobowej rodziny mieszczą się w nim kiepsko. Szczegóły i aktualne odjazdy są przy naszym przystanku lotniskowym, a dział autobusy obejmuje resztę sieci.
Taksówki z postoju
Tuż przed halą przylotów jest postój taksówek i zawsze stoją tam auta, także o trzeciej nad ranem. To rozwiązanie, które nie wymaga żadnego planowania, a jego wygoda jest prawdziwa.
Uzgodnij cenę, zanim bagaż trafi do bagażnika. Kursy z lotniska do miasta wykonuje się zwykle po stawce ryczałtowej, a nie na taksometr, ta stawka jest na miejscu powszechnie znana, a liczba, którą usłyszysz na postoju o północy, nie musi być tą, którą zapłaciłby mieszkaniec. Zapytanie wcześniej w miejscu noclegu, ile to zwykle kosztuje, i powtórzenie tej liczby to cała technika.
W dwie albo trzy osoby z bagażami koszt na głowę nie odbiega mocno od autobusu, a dojeżdżasz pod same drzwi. Nasze taksówki to uznane firmy miejskie, z których kilka podeśle auto na lotnisko po wcześniejszym telefonie, co jest sposobem na ustalenie ceny przed przylotem, a nie przy krawężniku.
Transfery z rezerwacją
Zarezerwowany wcześniej transfer to kierowca czekający w hali przylotów z twoim nazwiskiem, w cenie uzgodnionej przy rezerwacji. Kosztuje więcej niż autobus i zwykle nieco więcej niż taksówka z postoju, a wykupuje wszystkie niewiadome w tym momencie podróży, w którym niewiadome są najmniej mile widziane.
To właściwa odpowiedź w czterech sytuacjach: lądowanie późną nocą, pierwszy raz w kraju bez znajomości albańskiego i bez miejscowej waluty, grupa z bagażami, gdzie jeden bus bije dwie taksówki, oraz każdy przylot z dojazdem gdzie indziej niż do centrum. Większość operatorów śledzi lot, więc opóźnienie nie zostawia cię z rachunkiem za kierowcę, który pojechał do domu.
Nasze transfery z lotniska obejmują miejscowych operatorów, a dział usługi transportowe dokłada firmy jeżdżące też między miastami, co przydaje się, gdy lądujesz w Tiranie i ruszasz od razu do Beratu albo na wybrzeże.
Wynajem auta na lotnisku
Na terminalu działa kilka stanowisk wypożyczalni, a odbiór przy przylocie ma oczywisty sens, jeśli plan dotyczy kraju, a nie samej stolicy. Nasze wypożyczalnie samochodów obejmują stanowiska lotniskowe i biura w mieście.
Bądź wobec siebie uczciwy co do tego, czy auto jest ci potrzebne także na miejską część wyjazdu. Tirana jest zakorkowana, parkowanie w centrum i w Blloku jest naprawdę trudne, a miasto jest dość małe, by je schodzić, i dość tanie, by je zjeździć taksówkami. Rozpowszechniony i sensowny schemat to spędzić pierwsze dni w Tiranie bez auta i odebrać je, wyjeżdżając w resztę kraju.
Dwie rzeczy specyficzne dla wynajmu tutaj. Sprawdź, co wyłącza ubezpieczenie: standardowa albańska polisa pomija koła, podwozie, szybę czołową i wnętrze. I sprawdź, gdzie wolno ci jeździć, bo auta z wypożyczalni są ograniczone do utwardzonych dróg publicznych, co wyklucza nieutwardzone trasy górskie do Theth i Valbony, które najbardziej chce się fotografować. Żadna z tych rzeczy nie jest złośliwością firmy, obie są tutaj normą i obie dużo lepiej odkryć przy ladzie niż na poboczu.
Przylot późną nocą
Spora część rozkładu ląduje po jedenastej i to właśnie tutaj planowanie się opłaca. Autobus już nie kursuje. Na postoju będą auta, a cena o tej porze to negocjacja, którą prowadzisz z pozycji słabszej, zmęczony i bez miejscowej gotówki.
Jeśli twój lot ląduje późno, zarezerwuj transfer. To najprostsze usprawnienie, jakie możesz wprowadzić w wyjeździe do Tirany, a różnica ceny wobec taksówki o północy jest zwykle niewielka.
Jeśli wolisz inaczej, wypłać gotówkę przed wyjściem z terminalu, dowiedz się wcześniej, ile wynosi zwyczajowa stawka, i miej adres noclegu zapisany po albańsku. Nie wszyscy kierowcy mówią po angielsku, a zapisany adres usuwa problem całkowicie.
Pieniądze, zaraz po przylocie
W Albanii płaci się lekami, a jest to waluta zamknięta: nie kupisz jej sensownie przed wyjazdem. Euro bywa przyjmowane w miejscach nastawionych na turystów po kursie korzystnym dla przyjmującego, więc leki będą potrzebne.
Na lotnisku są kantor i bankomaty. Jedno i drugie działa i jedno i drugie jest najdroższym sposobem zdobycia leków w kraju. Wymień na lotnisku niewielką kwotę na taksówkę i pierwszy dzień, a resztę w biurze w mieście: w skali tygodnia różnica jest odczuwalna. Nasze kantory obejmują jedno i drugie, w tym punkt na lotnisku.
W drugą stronę, przed wylotem
Wyjazd to kierunek, w którym pomyłka kosztuje, więc czasy potraktuj inaczej.
Tirana ma jeden terminal i działa sprawnie, ale lotnisko szybko urosło, a szczytowe fale odlotów są naprawdę zatłoczone. Dwie godziny przed lotem po Europie są komfortowe, jedna nie, zwłaszcza wczesnym rankiem, gdy kilka odlotów nakłada się na siebie.
Licz wstecz od tego. Jeśli odprawa otwiera się dwie godziny wcześniej i chcesz być na jej otwarciu, a przejazd zajmuje trzydzieści minut poza szczytem albo godzinę w szczycie, to odlot o dziewiątej rano oznacza wyjazd z miasta około szóstej. To dość wcześnie, by autobus mógł jeszcze nie kursować, co czyni zarezerwowany transfer albo taksówkę zamówioną poprzedniego wieczoru rozsądnym wyborem.
Przed kontrolą jest sporo do zrobienia: kawiarnie, runda po sklepie wolnocłowym i miejsca siedzące. Za kontrolą jest ciaśniej, więc przyjazd trzy godziny wcześniej nie daje wiele poza spokojem.
Jeśli oddajesz auto z wypożyczalni, dolicz kolejne dwadzieścia minut. Procedura jest prosta, ale oględziny robi się porządnie i warto przy nich być, zamiast zostawiać kluczyki i biec do bramki. Zrób auciu zdjęcia przy zdaniu, z kołami i szybą czołową włącznie, z tego samego powodu, dla którego robią je wypożyczalnie.
Co wybrać
Jeśli podróżujesz sam albo we dwoje z lekkim bagażem i lądujesz za dnia, jedź autobusem: jest tani, prosty i zostawia cię w centrum. Jeśli jest was troje albo więcej, albo macie prawdziwy bagaż, weźcie taksówkę lub transfer i podzielcie się kosztem, bo na głowę bardzo szybko przestaje to być drogie.
Jeśli lądujesz po dziesiątej wieczorem albo jesteś w kraju pierwszy raz, zarezerwuj transfer wcześniej. A jeśli odbierasz auto z wypożyczalni, odbierz je w dniu, w którym opuszczasz miasto, a nie w tym, w którym do niego przyjeżdżasz.
